Éisch­ten Deel vum Inter­view lie­sen

No der Lan­dung, wéi ass et do wei­der­gaang?

Dat éischt wat mer begéint hu wor d’Press… Du si mer ons mol direkt umellë gaang. Di Jonge vum Recep­tion Desk, di haten och näi­scht. Ee mini Sall mat 2 Kësch­ten am Flu­gha­fen an ee Lap­top. Eisen Team­lea­der huet dunn op ee Stéck Pabeier den Numm vun eiser Equipe ges­chriw­wen mat wéi­vill Leit an Hënn mir op der Plaz sinn an eis Num­mer vum Sate­lit­ten­te­le­phon. Mir aner hu gekuckt datt eist Gepäck aus­ge­luede gouf an op di rich­teg Plaz komm ass, an d’Jonge vun der Hond­ss­taf­fel sinn an de Frach­traum no hiren Hënn kucke gaang. D’Ame­ri­ka­ner haten d’Soen op der Plaz. Jid­de­fall hu mer du mol aus­ge­lue­den, an hunn onse Camp do opge­riicht wou si ons gewi­sen hunn. Op enger Wiss direkt nie­went der Lan­de­pist, et wor ee klenge Flu­ghafe, hu mer ons Zel­ter opges­chloen. Do wore keng Duschen, keng Toi­let­ten, näi­scht. Mir haten 1 Mann-Zel­ter, mee mir hu jo och eist Mate­rial mis­sen ënner­brén­gen, dat hees­cht mir wore jee­weils 2 pro Zelt. Mir haa­ten och Feld­bet­ter mat­bruecht, mee di hunn net an d’Zel­ter gepasst, also hu mer um Bue­dem ges­chlof, op Decken. De Flu­ghaafe sel­wer wor deels futti an net méi a Betrib. D’Ame­ri­ka­ner hunn dat um Bue­dem gere­gelt. Et wor alles kom­plett ofge­sé­chert. D’Land wor am Aus­na­me­zous­tand. Et woren net direkt Camio­nen dis­po­ni­bel fir d’Hël­lef­skräf­ten op d’Pla­zen ze féie­ren. Dat gouf alles vum OSOCC (On Site Coor­di­na­tion Cen­ter) du mol orga­ni­séiert.

Konnt der dunn awer mol e bëssë schlofe?

Schlofe wor net méi­glech, nie­went der Lan­de­pist. All Minutt ass eng Maschinn geland. Di grouss Pro­pel­ler­ma­schin­nen hunn hir Pro­bel­ler guer net aus­ges­chalt fir direkt nom aus­lue­den rëm kënne fort ze fléien. Och d’Hënn wore midd, a wéi gesot et woren 36 Grad dohan­nen, do musse Mën­sch an Déier sech mol dru gewin­nen. Eisen Team­lea­der an de Chef vun der Équipe Croix Rouge si mat engem Jeep an di ame­ri­ka­nesch Ambas­sade gefuer. Di wore ganz hël­lef­sbe­reet. De Res­cht vun der Équipe huet d’Camp­plaz fäer­deg opge­riicht. Um 4 Auer moies hu mer eis prett gemaach fir raus op den Ter­rain. Um 6 wor e klengë Brie­fing, wéi all Dag. De Brie­fing wor ëmmer moies ier d’ Équi­pen raus goun­gen, an owes wan rëm jid­de­reen op der Camp­plaz wor.

An du si der op den Ter­rain gefuer?

Géint 7 hal­wer 8 si mer dunn, mat Beglee­dung vu jor­dan­sche Blo­hel­mer, fort gefuer. Déi woren natier­lech bewaff­net. Di éischt puer Meter hunn ech geduecht, tiens, sou schlëmm ass et jo guer net…mee du wore mer sch­nell an der Rea­li­téit. Vill Hai­ser wore futti, lau­ter Trüm­mer op der Strooss. Total iwwer­laa­fen Tanks­telle well néie­rens méi Waas­ser oder Ben­zin ze fanne wor, mee komes­cher­weis sinn awer nach vill Gefie­rer do ron­derëm gefuer. Virun allem hir Taxi’en sinn engem direkt opge­fall, well di all ganz faar­weg sinn. Eisen éisch­ten Asaz wor e 4 stä­ckegë Super­m­ra­ché deen age­fall wor. Mee mir konnte kee lie­weg bier­gen.

An duerno?

Bon et gëtt jo alles pro Area ofge­sicht, nom Super­mar­ché wore mer bei eng Schoul wou 200 Erwues­se­ner an Owes­course woren. Ech wor mat enger Per­soun vun der Hond­ss­taf­fel vun der Pro­tec­tion civile ënner­wee. Mir hunn ons géi­gesäi­teg gehol­lef an ënnerstëtzt. Iwwe­rhaapt wor et en immenst Team, eng Équipe wou jid­de­reen un engem Strang gezunn huet a mer all een Zil virun Aan haten, de Leit hël­le­fen. Mee och di Leit dohanne woren immens léiw an hël­lef­sbe­reet a mir konn­ten, mat hirer Ënnerstët­zung, a Rou schaf­fen. Een Hond gung mat sen­gem Hond­smees­ch­ter vir an ech an de Kol­leg han­nen­drun, mir hu pro­béiert ier­gend­wou Schlit­zer oder Lächer ze siche fir bei d’Leit ze kom­men. Un d’Astuerz­ge­fohr däerfs de dee Moment guer net den­ken. Mais och do, trotz all onse Beméiun­gen, konnte mer kee méi lie­weg raus hue­len.

Si der do just zu 2 gewies­cht?

Nee, op dem Chan­tier wor ech vum HIT do, 2 Leit vun der Hond­ss­taf­fel Pro­tec­tion civile, 1 Hond, an 2 Leit vun der Croix rouge, och mat engem Hond. Kana­dier hu vun enger ane­rer Säit dee­sel­wechte Chan­tier och mat Hënn duerch­sicht. De Res­cht vun eiser Équipe wor beim Camion wäh­rend di aner ges­chafft hunn. Bei dee­nen Tem­pe­ra­ture muss ee sech Leit an Hënn gutt andee­len. Di eng schaffe wäh­rend di aner rasch­ten, an da gin Équi­pen an Hënn jee no Belaa­sch­tung ofge­wies­selt. Den Hond packt et eng 30-40 Minut­ten, di Aar­becht ass ganz ustren­gend. Et kom­men dann natier­lech och Leit bei de Camion fir Waas­ser oder Ies­sen ze froen. Et erkennt een net un engem wäisse Camion ob di Lie­wensmët­tel aus­dee­len oder op dat Hël­lef­skräf­ten sinn. Mir haten awer lei­der just Waas­ser fir eis an eis Hënn dobäi a konn­ten näi­scht raus ginn.

An du si der zréck an de Camp gefuer?

Jo, et muss ee wës­sen datt ee vill Zäit gebraucht huet fir sief et nëm­men e puer Kilo­me­ter mam Camion ze man, well ebe vill futti wor, oder Trüm­mer an der Strooss loun­gen. D’ Équi­pen soll­ten ëmmer owes rëm um Camp si wann et däi­sch­ter ass. An eben och fir de Brie­fing datt all Équipe ëmmer di neis­ten Infor­ma­tiou­nen hunn, an datt een och dem OSOCC ka mat­dee­len, wat ee gesinn huet a wéi­vill lie­weg an dou­deg Per­sou­nen ee fonnt huet. Duerno hu mer eppes giess (eng kal C-Ratioun), obwuel eigent­lech hat ee keen Hon­ger. An dann ë bëssë raschte bis 4 Auer moies. Schlofe konnt een net wierk­lech, well et wor ëmmer Kaméidi vu Militär­ge­fie­rer, Fli­ge­ren, Heli­kop­te­ren an et gou­fen der ëmmer méi, a méi Logis­tik op der Plaz. Et gouf quasi alles u Gefie­rer geholl wat ee konnt kréien, op ver­schid­den Cami­non’en wor sou­guer ein­fach mat der Spray­dous UN oder Police drop­ges­chriwwe ginn.

An den Dag duerno?

Den 3.Dag si mer mat indë­sche Blo­hel­mer an enger Équipe aus Jamaika raus gefuer. Do si mer mol fir t’éischt gud duerch­gerë­selt ginn am Camion. Wann een sou raus­fiert gesäit ee ganz vill Läi­chen. Ver­schidde Leit hunn och uge­faang di Läi­chen ze rau­men an op eng aner Plaz ze feie­ren. An dee Geroch, deen ass sou pene­trant an eek­leg, dat ass mat näi­scht ze ver­gläi­chen, do hël­left och kee Mask.

A wann een da Leit um Chan­tier fonnt huet?

Da gëtt ee Bes­cheed, mee di mees­cht kriss de net direkt raus. Wann d’Leit nach liewe gëtt alles dru gesat fir se ze bier­gen. Wann d’Leit dout si gëtt opges­chriwwe wou se sinn, fir datt se zu engem spéi­de­ren Zäit­punkt kënne gebuerge ginn. D’Sich no Iwwer­lie­wen­der huet Vir­rang, well do zielt all Stonn. Mee och wa mer keng Leit méi lie­weg raus­ge­holl hunn, muss ee soen datt d’Leit dohanne fuercht­bar dank­bar woren datt mir gehol­lef hunn. A wann et och nëmmë wor fir hin­nen ze soen datt d’Leit lei­der net méi lie­wen. Si wouss­ten doduerch wéins­tens, datt hir Famill oder Frënn net méi ënner den Trüm­mer lei­den.

An an de Stroos­sen, wat huet een do soss nach gesinn?

D’Leit woren all op der Strooss, och déi di nach en Daach iwwert dem Kapp haten, well se Noo­bie­wen gefaart hunn. Mir haten och sel­wer nach Noo­bie­wen ges­piert. Op de Stroosse woren iwwe­rall Zel­ter, wéi gesot, et wor kee méi an den Hai­ser. Di eng hunn nach no Famill gesicht, di aner woren op der Sich no Ies­sen a Waas­ser fir Famill déi iwwer­liewt huet ze ernä­ren. Ane­rer hu pro­béiert mat Bus­sen an aner Géi­gende bei Famill ze fue­ren déi net vum Äerd­biewe betraff woren.

An de 4. Dag?

Do wore mer bei enger Kli­nik, an enger Uni­ver­si­téit. Schonn andeems ee mam Camion duerch d’Stroesse gefuer ass, huet ee well deen ellene Geroch mat­kritt vun de Läi­chen. Duerno wore mer bei enger Annexe vun der Uni. Bis virun e puer Ston­nen hunn do nach 7 Leit geliewt. Mir hunn dunn alles dru gesaat fir déi Leit kën­nen ze bier­gen. Mir hu schwéiert Ges­chir gebraucht, an een Haï­tia­ner huet eis spon­tan seng Hël­lef uge­bue­den an ass Heem e Grupp an en Hilti siche gang. Nëm­men doduerch konnte mer e Lach duerch de Bue­dem vum Klas­se­sall ma fir mat der Kamera ënnen­drën­ner ze sichen. Op der Plaz hu mer mat eise Kol­legë vu Jamaica ges­chafft, mat dee­nen mer moies raus­ge­fuer sinn. Wi scho gesot, d’Leit an d’Team, dat huet alles immens gek­lappt. Mir haten och do e Noo­bi­wen vun 4,6 op der Rich­ters­kala. Ron­derëm eis stoun­gen bestëmmt 100 Haï­tia­ner di noge­kuckt hunn, wat mer maa­chen, awer ganz fein, ouni eis Aar­bech­ten ze behën­ne­ren. Iwwert eis woren Heli­kop­te­ren di vill Kaméidi gemaach hunn a vill opwir­belt hunn. Wéi gesot wéi d’Noo­bie­wen komm ass, e ganzt komes­cht Gefill iwwe­re­gens an net direkt als dat ze erken­nen, eben duerch de Kaméidi vun Heli­kop­te­ren an anere Saa­chen.… hunn d’Haï­tia­ner opee­mool all uge­faang mat fort­la­fen. Dunn huet de Bue­dem rich­teg gezid­dert a mir konnte séier nach per Funk eise Leit am Gebai bes­cheed soë, fir raus ze kom­men. T’ass alles gutt gaang. An der Tëschenzäit wor de Flu­ghaa­fen total voll, rie­seg Flie­ge­ren vun der US Air Force, Pan­ze­ren, rus­sesch Fli­ge­ren, Coast Guard, Vene­zuela, Bra­si­lien vun iwwe­rall. A vill Blo­hel­mer, Fli­ge­ren di am 30 Sekon­nen-Takt geland, ges­tart sinn. Do wor vu Schlof defi­ni­tiv keng riets méi. Nom 2. Dag haten d’Ame­ri­ka­ner och e Flug­zeug­trä­ger un der Küst mat 12 Heli­kop­ter. Iwwer 1000 Hël­lef­skräf­ten an 100 Hënn woren op der Plaz. A per­ma­nent sinn nach nei Équi­pen ukomm. Owes hate mer eis e bëssë Waas­ser (keen Drénk­waas­ser) orga­ni­séiert fir ons ze wäschen, a mer hunn d’Hil­lary Clin­ton gesinn. Well mir direkt nie­went den Ame­ri­ka­ner lounge wore mer ganz nobäi. Mir stoun­gen an der éisch­ter Rei, direkt nie­went de Spe­cial Agents vum Hil­lary Clin­ton…a mir hunn gesinn dat se ban­nen­dra kal Cola haten. Wat hätt ech fir sou eng ginn…☺

Hat der Kon­takt mat hei­heem?

Jo, all Dag, mam Sate­lit­ten­te­le­phon an d’Pro­tec­tion civile huet all Dag der Famill Bes­cheed ginn. Déi Zesum­me­naar­becht wor iwwe­re­gens och excel­lent. Et huet een alt mol pro­béiert en sms ze sché­cken, mee di sinn nemme see­len duerch­gaang. Dat ganzt Netz wor jo zesum­me­ge­brach.D’ Ame­ri­ka­ner hunn direkt uge­faang drun ze schaf­fen, mee dat brauch och puer Deeg bis dat rëm bëssë steet.

A du goung et rëm heem?

Nor­ma­ler­weis ass no 72 Stonne bal keng Chance méi nach Leit lie­weg ze fan­nen, och wann der zu Haïti nach ganz spéit fonnt gou­fen. Et muss een awer soen datt di Leit ent­we­der vun anere Leit mat Was­ser ver­suergt gou­fen oder duerch Zou­fall eppes an der noen Ëmgéi­gend leien haten fir ze drén­ken. Di inter­na­tio­nal Regel sinn 72 Ston­nen, d’Bel­sch sinn heem geflunn a vu datt mer mat hinne komm sinn, si mer no Récks­prooch mat der Direk­tioun vun der ASS (Admi­nis­tra­tion des Ser­vi­ces de Secours) dunn och mat hin­nen iwer d’Domi­ni­ka­nesch Repu­blik heem geflunn.

D’ Bel­gian Air Force huet eis dunn op Bréis­sel bruecht. Do si mer vun der Press an eiser Direc­tioun vun der ASS emp­faang ginn. D’ Équi­pen vu Lënt­gen hat eis Bréi­der­cher gemaach, an Uebst a Scho­kola mat­bruecht, …a Cola. Nodeems mer du bei dem Bel­gen Roudë Kraiz nach hu mis­sen Pabei­ren ausfël­len, ass et du mam Bus heem gaang. Géint Mët­ter­nuecht wore mer zu Lënt­gen wou eis Famil­len a Frënn op eis gewaart hunn. An et wor nach e klen­gen Debrie­fing mam Minis­ter Hals­dorf an der Minis­tesch Jacobs, grad sou wi mat dem Här Fei­der, Direk­ter vun der ASS, an dem Här Cro­chet vun der Croix Rouge. Duerno séier heem an eng gutt Dusch. Et ass ee sech do mol rëm bewosst ginn, wéi gutt een et huet, a wéi wich­teg engem sou Saa­che wéi fléis­send Wass­ser, Ies­sen, Stroum an e Bett dach sinn. Mir haten och e Grup­pen­de­brie­fing mat der Unité de Sup­port Psy­cho­lo­gi­que (USP) vun der Pro­tec­tion civile wou mer eng Kéier iwwert dat Erliwte ges­ch­wat hunn. Falls ier­gen­deen e Pro­blem hätt, hu mer Tele­fons­num­mere kritt wou mer mat deene Leit kennë schwät­zen oder e Ren­dez­vous man. Mee dat asd jid­de­ren­gem per­séin­lech iwwer­looss, op en dat an Usproch wëll hue­len oder net. Ech wor am Grup­pen­de­brie­fing. Ech hu keen Een­zel­ges­préich an Usproch geholl well ech meng Manéier hunn, fir domat­ter ëmze­goen. Ech ma meng Asätz hei am Land och sou. Dré­cken sou eng Art Knäpp­chen, Pri­vat­lie­wen ofschal­ten, 120 % am Asaz ginn, an duerno rëm de Knäpp­chen dré­cken. Sécher­lech et schléift een net ëmmer direkt duerno, oder et erën­nert ee sech heiansdo u Saa­chen, mee et klappt ganz gutt.